امروز تحولات در بازارهای مالی و بازار نفت با آنچه در روزهای گذشته مشاهده شده متفاوت است به این معنا که شاهد افت شاخص های مالی و قیمت نفت هستیم. در معاملات امروز بورس های بزرگ ..

بورس۲۴ : امروز تحولات در بازارهای مالی و بازار نفت با آنچه در روزهای گذشته مشاهده شده متفاوت است به این معنا که شاهد افت شاخص های مالی و قیمت نفت هستیم. در معاملات امروز بورس های بزرگ آسیایی شاخص ها نوسان های بزرگ نداشتند و در معاملات بازارهای اروپایی شاخص ها کاهش یافته اند. حالا این پرسش مطرح است که آیا دوره دو هفته ای هیجان های مثبت در بازارها پایان یافته است؟ برای پاسخ دادن به این پرسش باید به واقعیت‌های اقتصادی توجه کرد.

حدود دو هفته پیش دو شرکت فایزر و بایونتک اعلام کردند واکسنی که مشغول تحقیق روی آن بودند بیش از 90 درصد تاثیر دارد. با انتشار این خبر شاخص های مالی در بورس های بزرگ در مسیر رشد قرار گرفتند. هفته پیش شرکت مودرنا نیز اعلام کرد واکسنی با اثرگذاری ۹۵ درصد ساخته است. این خبر نیز سبب افزایش ریسک پذیری سرمایه گذاران شد زیرا ساخته شدن واکسن برای کرونا یعنی زندگی می‌تواند به حالت عادی بازگردد. در روزهای اخیر دانشگاه آکسفورد و شرکت آسترازنکا نیز اعلام کردند واکسن ساخته شده از سوی آنها بسیار موثر است. به این ترتیب در حال حاضر ۳ واکسن با اثرگذاری بسیار بالا برای مقابله با همه گیری کرونا وجود دارد و به محض دریافت مجوز، شرکت های یاد شده برای تولید و توزیع آن اقدام خواهند کرد.

این هفته شاخص متوسط صنعتی داوجونز در بورس آمریکا به رقمی بی‌سابقه افزایش یافت البته روز گذشته این شاخص کاهش پیدا کرد. عملکرد مثبت بازارهای مالی به ویژه بورس آمریکا در دو هفته اخیر حاصل امیدواری هایی بود که درباره بهبود شرایط در سال آینده با واکسیناسیون جمعیت های بزرگ پدید آمد. این یک واقعیت است که عرضه گسترده واکسن کرونا به مهار شدن ویروس و شروع فعالیت های اقتصادی منجر خواهد شد و بر مبنای همین واقعیت، سرمایه‌گذاران پیش‌بینی کردند رونق بازارها ادامه پیدا خواهد کرد بنابراین بهتر است از فرصت استفاده کرده و به خرید سهام اقدام شود.

اما چند واقعیت در این زمینه وجود دارد که ظاهراً به آنها توجه نشده بود. نخستین واقعیت این است که حتی تا سال ۲۰۲۲ نیز وضعیت اقتصاد جهان به حالتی که سال قبل وجود داشت باز نخواهد گشت و همچنین برخی تحولاتی که در ماه‌های اخیر رخ داده ماندگار خواهند بود. برای مثال میزان مسافرت‌های هوایی تجاری و غیرتجاری دیگر هرگز به میزانی که قبل از بحران کرونا بود باز نمی گردد زیرا بسیاری از کنفرانس‌ها و ملاقات ها به شکل اینترنتی انجام خواهد شد. در کسب و کارهای دیگر نیز تغییراتی همیشگی ایجاد شده بنابراین رونقی که سال آینده یا سال بعد از آن پدید خواهد آمد با قبل از بحران کرونا متفاوت است.

موضوع بعدی، شدت پیدا کردن مجدد همه گیری کرونا در هفته های اخیر است که سبب شده وضعیت برخی اقتصادها نگران کننده شود. در اروپا محدودیت‌های فراگیر در چند کشور اعمال شده و در ایالات متحده در چند ایالت شرایط کاملاً بحرانی است. انتظار می رود در هفته های آینده بر شدت بحران افزوده شود و احتمالاً محدودیت‌های بیشتری برای فعالیت‌های اقتصادی در نظر گرفته خواهد شد. این محدودیت ها به بازار کار و کسب و کارها لطمه وارد می کند در نتیجه ممکن است تولید ناخالص داخلی تعدادی از اقتصادهای بزرگ در سه ماهه کنونی کاهش یابد.

سومین موضوع مهم، تصویب نشدن برنامه حمایتی جدید در آمریکاست که از توان مصرف شهروندان و توانایی مالی شرکت‌ها خواهد کاست. مذاکرات بر سر این بسته حمایتی قبل از انتخابات ریاست جمهوری آمریکا به نتیجه نرسید و برخی تحلیلگران معتقدند پس از استقرار جو‌ بایدن در کاخ سفید مذاکرات از سر گرفته می‌شود اما مشخص نیست آیا این مذاکرات نتیجه بخش خواهد بود یا نه و همچنین درباره رقم بسته حمایتی جدید هیچ اطمینانی وجود ندارد. بدین ترتیب خانوارها و شرکت ها از ابتدای سال جدید میلادی عملاً هیچ حمایتی دریافت نخواهند کرد.

اینها واقعیت هایی هستند که در دو هفته اخیر مورد توجه سرمایه گذاران قرار نگرفته بودند. این هفته انتشار چند گزارش منفی از اقتصاد آمریکا زنگ خطر را برای سرمایه‌گذاران به صدا درآورده است. این باور وجود دارد که حداقل در چند ماه آینده وضعیت شاخص‌های اقتصادی خوب نخواهد بود. به همین دلیل سرمایه‌گذاران ترجیح داده‌اند اندکی با احتیاط رفتار کنند.

در زیر نمودار تغییرات شاخص متوسط صنعتی داوجونز در بورس آمریکا در شش ماه اخیر نشان داده شده است: