در سه روز گذشته یعنی از زمانی که دو شرکت فایزر و بایونتک اعلام کرده‌اند واکسنی با ۹۰ درصد تاثیرگذاری برای ویروس کرونا تولید کرده‌اند شاهد رشد شاخص های مالی و قیمت نفت بوده‌ایم و به نظر می‌رسد خیال سرمایه‌گذاران درباره آینده تا اندازه زیادی راحت شده اما ..

بورس۲۴ : در سه روز گذشته یعنی از زمانی که دو شرکت فایزر و بایونتک اعلام کرده‌اند واکسنی با ۹۰ درصد تاثیرگذاری برای ویروس کرونا تولید کرده‌اند شاهد رشد شاخص های مالی و قیمت نفت بوده‌ایم و به نظر می‌رسد خیال سرمایه‌گذاران درباره آینده تا اندازه زیادی راحت شده است اما مدیر بانک یو بی اس معتقد است این سرخوشی ها منطقی نیست زیرا حتی با وجود یک واکسن موثر، روند بهبود شرایط اقتصاد جهان یک تا دو سال طول خواهد کشید و اگر اتفاق خاصی رخ ندهد سال ۲۰۲۲ شرایط اقتصاد جهان به حالتی که قبل از بحران کرونا وجود داشت باز خواهد گشت.

او می گوید: "درباره آینده خوشبین نیستم. منظور من این است که در نهایت ما از این بحران عبور خواهیم کرد اما نباید دچار این توهم شویم که خیلی زود همه چیز به حالت قبل باز خواهد گشت. بدون شک مدتی نسبتا طولانی باید بگذرد تا شرایط بهتر شود و همچنین برخی تحولات که طی ماه‌های اخیر تحت تاثیر بحران کرونا رخ داده هیچگاه از میان خواهد رفت. حداقل یک سال طول خواهد کشید تا نرخ رشد اقتصاد به رقم قبل از بحران برسد و یک تا دو سال دیگر هم طول می کشد تا وضعیت بازار کار و برخی بخش های دیگر اقتصاد بهبود یابد بنابراین راه پیش رو راهی طولانی است."

روز دوشنبه شرکت فایزر آمریکا و شرکت بایونتک آلمان اعلام کردند واکسنی که برای ویروس کرونا ساخته اند بیش از ۹۰ درصد موثر است. با اعلام این خبر شاخص های مالی در بورس آمریکا رشد قابل ملاحظه داشتند زیرا امیدواری به بهبود شرایط اقتصادی و وضعیت زندگی مردم در آینده نزدیک، افزایش یافت اما خوشبینی ها تحت تاثیر برخی واقعیت‌ها کمتر شد. برای مثال تولید صدها میلیون دوز از واکسن و حمل و نقل آن جزء چالش‌های بزرگ واکسیناسیون جمعیت عظیم کشورهاست.

واکسنی که شرکت فایزر تولید کرد به هر شخص در دو مرحله باید تزریق شود و پیش بینی شده تا پایان سال تنها ۲۵ میلیون نفر را می توان واکسینه کرد یعنی ۵۰ میلیون دوز تا پایان سال تولید خواهد شد. سال آینده 1.3 میلیارد دوز از این واکسن تولید می شود. جمعیت جهان 7.5 میلیارد نفر است و حالا پرسش های گوناگون درباره اولویت واکسیناسیون مردم و اینکه کدام کشورها باید ابتدا واکسن را دریافت کنند وجود دارد. البته انگلستان، آلمان و چند کشور دیگر واکسن را پیش خرید کرده اند.

مدیر بانک یو بی اس می گوید: "خبر ساخته شدن واکسن برای کرونا بدون شک یک خبر مثبت است اما اجرای برنامه تولید و عرضه آن در سطح ملی و بین المللی بسیار زمان‌بر خواهد بود. انتظار می رود ابتدا پرسنل بخش های درمان و خدمات و همچنین آسیب پذیرترین گروه‌های جمعیت واکسینه شوند. سپس نوبت به دیگران می رسد. این فرایند ماه ها طول خواهد کشید و تا آن زمان زیان‌های حاصل از همه گیری کرونا به اقتصادها ادامه پیدا خواهد کرد."

واقعیت این است که در ماه‌های آینده واکسن های دیگری از سوی شرکت‌های زیست‌فناوری تولید خواهند شد اما حتی اگر واکسینه شدن مردم از ابتدای سال جدید آغاز شود چند فصل طول می کشد تا تمام مردم واکسینه شوند.

درباره اثرگذاری واکسن شرکت فایزر پرسش های مختلف مطرح است: برای مثال این واکسن برای حفاظت از گروه‌های آسیب‌پذیر جامعه از جمله آنهایی که بیماری زمینه‌ای دارند چه میزان موثر است؟ پرسش بعدی این است که اثرات جانبی کوتاه‌مدت و بلندمدت واکسن چیست؟ همچنین اگر عده زیادی از مردم مایل نباشند واکسن بزنند یا اگر پس از مدتی مشخص شود اثر‌گذاری این واکسن کاهش یافته چه اتفاقی روی می دهد؟ اینها پرسش‌های مهمی هستند که سبب می‌شوند از خوش بینی ها درباره اثر مثبت واکسن بر اقتصادها کاسته شود.

با توجه به آنکه لازم است تعداد بسیار بالا از این واکسن تولید شود و واکسیناسیون روندی زمان‌بر است، واقع بینانه ترین پیش‌بینی این است که طی فصول آینده وضعیت اقتصاد جهان به شکل کاملا تدریجی بهتر خواهد شد و برخی بخش های اقتصاد دچار تغییراتی شده اند که هیچ‌گاه به حالت قبل از بحران باز نخواهند گشت.

و یک نکته نگران کننده این است که اگر شکل های جدید از ویروس گسترش یابد طوری که به واکسن متفاوت نیاز داشته باشیم آنگاه جهان به همان جایی باز می‌گردد که ابتدای همه‌گیری در آن قرار گرفته بود.

در زیر نمودار تغییرات شاخص متوسط صنعتی داوجونز در بورس آمریکا در شش ماه اخیر نشان داده شده است: