وضعیت بازار نفت در آینده بر سبد دارایی های بسیاری از سرمایه گذاران اثر می گذارد بنابراین پیش بینی قیمت ها بسیار مهم است. در سه هفته اخیر شاهد رشد مستمر قیمت ها بوده ایم و حالا مهم ترین پرسش این است که آیا این روند ادامه می یابد یا ..

بورس۲۴ : روند کاهش قیمت نفت از ابتدای سال جاری میلادی آغاز شد و قیمت نفت برنت از محدوده ۷۰ دلار به ۳۰ دلار در هر بشکه رسیده است. در سه هفته اخیر شاهد رشد تدریجی قیمت‌ها هستیم اما جبران افت شدید قیمت ها بسیار دشوار خواهد بود زیرا از یک سو عرضه بالاتر از تقاضا است و از سوی دیگر میزان ذخیره نفت در اقتصادهای بزرگ رشد شدید داشته است. اوپک پلاس از ابتدای ماه جاری میلادی 9.7 میلیون بشکه از عرضه نفت خود کاسته و در روزهای اخیر عربستان اعلام کرده از ابتدای ماه جدید میلادی یک میلیون بشکه دیگر به شکل داوطلبان از عرضه نفت خود خواهد کاست. در آمریکا نیز تولید نفت کاهش یافته اما همه این عوامل نتوانسته قیمت‌ها را به میزان قابل ملاحظه بالا ببرد.

از سوی دیگر بازگشایی تدریجی اقتصادها طی هفته های اخیر تغییرات بزرگ در قیمت نفت به وجود نیاورده زیرا این نگرانی وجود دارد که بازگشایی سبب شروع موج دوم همه گیری ویروس کرونا در جهان شود و در نتیجه فعالیت‌های اقتصادی بار دیگر متوقف گردد. هفته پیش در روزهای سه شنبه و چهارشنبه گزارش رئیس مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری‌های واگیر آمریکا برای مجلس سنا و سخنان رئیس بانک مرکزی آمریکا درباره افق اقتصاد این کشور سبب شد جو بازارهای مالی و بازار نفت تا اندازه‌ای منفی شود.

حالا بازار نفت تحت تاثیر دو نیروی متضاد یعنی ریسک تداوم ضعف در اقتصاد جهان و امیدواری به کاهش ذخیره نفت در جهان قرار دارد که اولین عامل منفی و دومین عامل مثبت است. البته مسلما عوامل دیگر نیز بر بازار اثر دارند. هفته پیش آژانس بین المللی انرژی پیش بینی خود از ذخیره جهانی نفت در نیمه دوم سال جاری میلادی را پایین آورد و این عامل رشد قیمت ها را در پی داشت. با آنکه ممکن است در کوتاه مدت بازار نفت حمایت شود اما میزان بی‌سابقه ذخیره نفت در جهان از رشد پایدار و قابل ملاحظه قیمت‌ها جلوگیری می‌کند.

در زیر نمودار تغییرات قیمت هر بشکه نفت آمریکا در شش ماه اخیر نشان داده شده است:

چهارشنبه گذشته اوپک پیش بینی کرد سال جاری تقاضای جهانی برای نفت ۹ میلیون بشکه در روز پایین تر از سال قبل خواهد بود. این رقم نسبت به پیش‌بینی قبلی این سازمان بزرگتر است. در سه ماه کنونی کاهش تقاضا سریعترین میزان خواهد بود زیرا در اکثر اقتصادها بخش عمده فعالیت‌های اقتصادی همچنان متوقف است. برنامه هایی برای آغاز فعالیت های یاد شده تدوین و قدم‌هایی برداشته شده است اما باید به دو نکته توجه کرد: نکته نخست اینکه این روند بازگشایی کند است و تا عادی شدن فعالیت‌ها زمانی طولانی باید بگذرد. دومین نکته که اهمیت بالاتری دارد این است که شروع فعالیت ها و کاهش محدودیت‌ها زمینه شیوع مجدد ویروس کرونا را فراهم خواهد کرد و این یک فاجعه جدید خواهد بود. بویژه طی پاییز اگر تا آن زمان دارویی برای درمان ابتلا به ویروس کرونا ساخته نشده باشد، شاهد افزایش مرگ و میرها خواهیم بود.

همچنین اگر در هفته‌های آینده شیوع ویروس کرونا شدت یابد ممکن است دولت ها مجبور شوند بار دیگر محدودیت‌هایی برای فعالیت‌های اقتصادی در نظر بگیرند. به این ترتیب در بلندمدت ریسک های مختلف از رونق بازار جلوگیری خواهد کرد. فعلا کاهش عرضه اوپک پلاس و افت تولید نفت در آمریکا سبب ثبات قیمت ها در سطوح کنونی شده است. این ثبات یا به سمت بالا یا پایین بر هم خواهد خورد. هفته پیش عملکرد بازار نفت مثبت بود و بعید نیست در هفته پیش رو نیز شاهد رشد قیمت ها باشیم.

پس از شروع همه گیری ویروس کرونا قیمت ها سقوط کرد و اکنون مدتی است به نظر می‌رسد حرکت بازار به سمت توازن شروع شده است اما راه پیش رو به سمت وضعیت "نرمال بعدی" راهی پر ابهام است. در هفته‌های اخیر نشانه‌هایی از رشد تقاضا و کاهش عرضه مشاهده شده اما یک سوال بسیار مهم این است که آیا رفتار مصرف کنندگان پس از بازگشایی اقتصادها به سرعت به حالت عادی، مانند قبل از بحران کنونی، باز خواهد گشت یا نه؟ در واقع اگر پاسخ این سوال منفی باشد شرایط برای رشد پایدار قیمت ها فراهم نخواهد شد. اکثر اقتصاددان ها پیش بینی کرده اند بهبود شرایط سریع نخواهد بود و شاید مدتی اوضاع بد باقی بماند. بسیاری از رویدادهایی که در بازارها و اقتصادهای بزرگ رخ داده بی سابقه بوده در نتیجه به راحتی نمی توان آینده را پیش بینی کرد.

در زیر نمودار تغییرات قیمت هر بشکه نفت برنت در شش ماه اخیر نشان داده شده است: