این روزها کمتر تابلویی در بازارهای مختلف به رنگ سبز است و یک چرخه نگران کننده پدید آمده است. ابتدا سرمایه گذاران در بازارهای مالی واکنشی به بحران کنونی چین نشان ندادند، سپس شاهد سقوط شاخص های مالی در بورس های ..

بورس۲۴ : تایید ابتلاء صدها نفر خارج از چین به ویروس کرونا امیدها به مهار سریع این ویروس را از میان برده و این در حالی است که شیوع کرونا از پیش لطمات بزرگ به زنجیره عرضه وارد کرده است. تعداد موارد ابتلا به ویروس کرونا در کره جنوبی که یک تولیدکننده بزرگ خودرو، تجهیزات الکترونیک و ماشین‌آلات است به نزدیک هزار نفر رسیده و در ایتالیا نزدیک به ۳۰۰ نفر به این ویروس مبتلا شده‌اند. مقامات ایتالیا اقدامات فراگیر برای جلوگیری از گسترش ویروس انجام داده اند. ژاپن از پیش اعلام کرده صدها مورد ابتلا به ویروس کرونا در این کشور وجود دارد.

به این ترتیب اکنون چهار اقتصاد بزرگ جهان یعنی چین، کره جنوبی، ایتالیا و ژاپن که در مجموع ۲۷ درصد تولید ناخالص داخلی جهان را تشکیل می دهند مشغول دست و پنجه نرم کردن با ویروس کرونا هستند و آلمان در آستانه رکود اقتصادی قرار دارد. افزایش تعداد موارد ابتلا به ویروس کرونا خارج از چین به معنای فاز جدید مبارزه با این ویروس، ریسک بالاتر برای شرکت‌ها و کارکنان آنها و تهدیدی جدی برای رشد اقتصاد جهان است.

مقامات سیاسی و مدیران شرکت ها امیدوار بودند اقدامات فراگیر دولت چین سرعت شیوع ویروس کرونا را کند کرده و از گسترش آن به دیگر کشورها جلوگیری کند. اگر کارخانه‌های چین می توانستند پس از تعطیلی طولانی مدت فعالیت خود را آغاز کنند اقتصاد چین در سه ماهه دوم سال جاری میلادی به وضعیت عادی باز می‌گشت. در این سناریو، رشد اقتصاد جهان در سال جاری میلادی تنها 0.1 درصد کاهش می یافت اما رئیس صندوق بین‌المللی پول چند روز پیش گفت سناریوهای نگران کننده تر هم ممکن است تحقق پیدا کند.

در زیر نمودار تغییرات شاخص ترکیبی شانگهای در بورس چین در شش ماه اخیر نشان داده شده است:

در چند روز اخیر بازارهای مالی که تا همین اواخر واکنش بزرگ به شیوع ویروس کرونا نشان نداده بودند سقوط کرده اند. افزایش سریع موارد ابتلا به ویروس کرونا در ایتالیا و کره جنوبی که هشتمین و دوازدهمین اقتصادهای بزرگ جهان هستند سبب واکنش شدید سرمایه‌گذاران شده است. در دو روز اخیر شاخص متوسط صنعتی داوجونز در بورس آمریکا در مجموع دو هزار واحد سقوط کرده است. کاهش تقاضا برای کالا و خدمات و تعطیلی کارخانه ها در چین از پیش سبب افت نرخ رشد اقتصادی این کشور در سه ماهه کنونی شده است و از حجم تجارت جهانی کاسته است.

اما گسترش ویروس کرونا به دیگر کشورها سبب می شود لطمات بزرگ به آنها وارد شود یا در مورد آلمان، ژاپن و ایتالیا سبب بروز رکود اقتصادی در آنها می شود. زمانیکه ویروس به چین و چند اقتصاد همسایه آن محدود بود این موضوع یک موضوع اقتصادی برای آسیا محسوب می‌شد اما اکنون که شاهد رشد سریع موارد ابتلا به آن در ایتالیا هستیم موضوع دیگر یک موضوع اروپایی و جهانی نیز محسوب می‌شود که می‌تواند زنجیره عرضه جهانی را برای ماه ها یا سال ها تحت تاثیر منفی قرار دهد.

در زیر نمودار تغییرات شاخص دکس در بورس آلمان در شش ماه اخیر نشان داده شده است:

در سه ماهه پایانی سال گذشته میلادی اقتصاد ایتالیا 0.3 درصد کوچک شد و اقتصاددان ها انتظار داشتند اقتصاد این کشور در سه ماهه کنونی وارد رکود شود. حالا باید اثرات ویروس کرونا بر اقتصاد این کشور را نیز در محاسبات در نظر گرفت. بخش بزرگ موارد ابتلا به ویروس کرونا در ایتالیا در منطقه شمالی این کشور یعنی لومباردی رخ داده که پایتخت آن، مرکز مالی میلان است. تورین که محل فعالیت شرکت فیات کرایسلر است در غرب میلان قرار دارد و دیگر خودروسازها از جمله فراری در جنوب شرقی میلان فعالیت می کنند. میلان همچنین محل تولید بسیاری از کالاهای لوکس است.

شیوع ویروس کرونا همچنین ریسک بروز رکود در دیگر اقتصادها را در پی دارد. اقتصاد ژاپن در سه ماهه پایانی سال قبل 1.6 درصد کوچک شد. اگر در سه ماهه کنونی اقتصاد این کشور کوچک شود رکود بر سومین اقتصاد بزرگ جهان حاکم می شود. اقتصاد آلمان که بزرگ ترین اقتصاد اروپاست در سه ماهه پایانی سال قبل هیچ رشدی نداشت. کارخانه‌های آلمانی برای فروش کالا به اقتصاد چین وابسته هستند و اکنون با توجه به تحولات دو ماه اخیر در چین انتظار می‌رود اقتصاد آلمان در سه ماهه کنونی کوچک شود. کره جنوبی نیز بسیار آسیب پذیر است. صادرات به چین که بزرگترین بازار صادراتی کره جنوبی است در سه ماهه کنونی و تحت تاثیر منفی تحولات اخیر قرار می گیرد.

اکنون دیگر کاملا مشخص است که ویروس کرونا یک موضوع جهانی است زیرا کشورها و شرکت‌های بین‌المللی تحت تاثیر آن قرار گرفته اند و یک نکته بسیار نگران کننده این است که اکثر بانک‌های مرکزی در اقتصادهای بزرگ از پیش از تقریبا تمامی ابزارهای خود برای حمایت از اقتصاد استفاده کرده‌اند و اکنون اگر ضعف اقتصاد جهان عمیق و بلندمدت باشد کاری از دست آنها بر نمی آید. در این شرایط بانک مرکزی آمریکا چاره‌ای جز کاستن از نرخ‌های بهره ندارد.

در زیر نمودار تغییرات شاخص متوسط صنعتی داوجونز در بورس آمریکا در شش ماه اخیر نشان داده شده است: