عملکرد شاخص دلار برای سرمایه گذاران در بازار مواد خام و بازارهای ارز اهمیت بالایی دارد و در سه ماهه نخست سال جاری میلادی شاهد رشد این شاخص بودیم. برای درک عملکرد دلار در سه ماهه کنونی ..

بورس۲۴ : در سه ماهه نخست سال جاری میلادی شاخص دلار عملکرد مثبت داشت و از محدوده 95.6 به بالاتر از سطح ۹۷ رسید البته نوسان ها قابل ملاحظه بود. در آغاز سال جاری ارزش دلار تحت فشار قرار داشت زیرا سرمایه‌گذاران معتقد بودند بانک مرکزی آمریکا برنامه بالا بردن نرخ های بهره را آهسته تر دنبال خواهد کرد و این به معنای کاهش ارزش دلار است. همچنین این باور وجود داشت که دیگر بانک‌های مرکزی در مسیر محدود کردن برنامه های حمایتی خود حرکت می کنند در نتیجه ارزش ارزهای معتبر در برابر دلار بالا می رود اما آنچه در سه ماهه نخست سال جاری رخ داد با پیش‌بینی‌های سرمایه‌گذاران در تضاد قرار داشت و مشاهده شد که شاخص دلار رشد کرد و اکنون نیز این باور وجود دارد که در سال جاری میلادی شاخص دلار عملکرد مثبت خواهد داشت.

این در حالی است که در نشست اخیر کمیته سیاست گذاری بانک مرکزی آمریکا مشخص شد این نهاد قصد ندارد تا پایان سال جاری میلادی نرخ‌های بهره را بالا ببرد و حتی ممکن است یک بار نرخ پایین آورده شود. اواسط ماه ژانویه شاخص دلار به 94.15 رسید که پایین‌ترین میزان در ۳ ماهه نخست امسال بود اما از آن زمان تا کنون عملکرد شاخص دلار مثبت بوده است.

یک دلیل رشد شاخص دلار اظهارنظرهای جروم پاول، رئیس بانک مرکزی آمریکاست. در هفته های اخیر او به لزوم دقت به داده های اقتصادی و محدود شدن برخی برنامه‌های حمایتی اشاره کرده است. آقای پاول معتقد است در آینده نزدیک رکود اقتصاد آمریکا را تهدید نمی‌کند و وضعیت شاخص های اقتصادی خوب است. البته وی در چند مورد به صبر بانک مرکزی برای بالا بردن نرخ های بهره اشاره کرده و از دید سرمایه گذاران این بدان معناست که بانک مرکزی قصد ندارد امسال نرخ های بهره را بالا ببرد.

در ماه فوریه شاخص دلار تحت تاثیر گزارش‌های مثبت از بازار کار و خوش بینی درباره حصول توافق تجاری بین چین و آمریکا رشد کرد. در ماه مارس نیز شاخص دلار افزایش یافت زیرا واقعیت این است که وضعیت اقتصاد آمریکا نسبت به اقتصادهای توسعه یافته دیگر بسیار بهتر است و فشار قابل ملاحظه بر ارزش یورو و پوند رشد شاخص دلار را در پی دارد.

سه ماهه کنونی

در سه ماهه دوم سال جاری میلادی که اکنون در آغاز آن هستیم سیاست های پولی بانک های مرکزی بزرگ و داده های اقتصادی از آمریکا، منطقه یورو و انگلستان عوامل اصلی هستند که بر شاخص دلار اثر می‌گذارند. ضعف در اقتصاد جهان سبب شده بانک‌های مرکزی تغییر عقیده داده و ترجیح دهند برنامه های حمایتی خود را ادامه دهند. اخیراً در نشست های سیاست گذاری بانک مرکزی اروپا، ژاپن و انگلستان مشخص شد بانک‌های مرکزی یاد شده قصد ندارند در آینده ای نزدیک سیاست‌های حمایتی خود را محدود کنند و این بدان معناست که ارزش یورو، پوند و ین در برابر دلار تحت فشار قرار می‌گیرد.

در حال حاضر هم بانک مرکزی آمریکا قرار است سیاست های حمایتی را در سطح کنونی حفظ کند و هم دیگر بانک‌های مرکزی بزرگ مایل هستند به دلیل ضعف در اقتصاد جهان سیاست های حمایتی را ادامه دهند. بدین ترتیب شرایط در حالت خنثی قرار دارد. گزارش های مثبت از اقتصاد آمریکا زمینه ساز رشد ارزش دلار است و بر همین مبنا کارشناسان بازارهای ارز معتقدند در سه ماهه دوم سال جاری میلادی مانند سه ماهه نخست، شاخص دلار عملکرد مثبت خواهد داشت.

فشارهای ترامپ

البته در اینجا باید به یک عامل مهم یعنی فشارهای ترامپ و تیم اقتصادی دولت آمریکا اشاره کرد. این فشارها عمدتاً بر بانک مرکزی اعمال می شود تا این نهاد نرخ‌های بهره را کاهش دهد. سال گذشته میلادی اجرای برنامه کاهش مالیات ها سبب شد اقتصاد آمریکا در سه ماهه دوم آن سال رشد قابل ملاحظه داشته باشد. اما تاثیر این برنامه از میان رفته و در دو فصل اخیر نرخ رشد اقتصاد آمریکا بسیار پایین تر از سه ماهه دوم بوده است. ترامپ بانک مرکزی را مقصر می داند و معتقد است این نهاد نباید سال پیش چهار بار نرخ های بهره را بالا می برد.

عوامل موثر

در نیمه دوم سال قبل تشدید تنش های تجاری بین آمریکا و چین بر هر دو اقتصاد فشار وارد کرد و بانک مرکزی آمریکا نیز نرخ های بهره را بالا برد در نتیجه طبیعی بود که نرخ رشد کاهش پیدا می‌کند. در سه ماهه دوم سال جاری میلادی اگر انتشار گزارش های منفی از اقتصاد آمریکا به ویژه بخش اشتغال و نرخ تورم ادامه پیدا کند ارزش دلار تحت فشار قرار می گیرد و احتمال کاهش نرخ های بهره بیشتر می شود. بدین ترتیب طی سه ماه آینده داده‌های اقتصادی از آمریکا، منطقه یورو، انگلستان و ژاپن، شرایط اقتصاد جهان، سیاست های پولی بانک های مرکزی و فشار های ترامپ عواملی هستند که بر بازارهای ارز اثر می‌گذارند. رشد شاخص دلار یک عامل فشار بر قیمت مواد خام است.

در زیر نمودار تغییرات شاخص دلار در شش ماه اخیر نشان داده شده است: