سلام بر حسین شهید

در هفته های اخیر برخی عوامل فشار بر قیمت سهام پدید آمده و درباره آینده بازارهای مالی دیدگاه های مخلتف وجود دارد. کارشناسان خوشبین معتقدند ..

بورس۲۴ : عملکرد بازارهای مالی در اکثر اقتصادهای اروپایی و آمریکا طی ۶ ماه اخیر مثبت بوده البته در هفته های گذشته تغییراتی در شرایط حاکم بر این بازارها رخ داده که سبب توقف رشد شاخص ها یا کاهش آنها شده است. درباره آینده بازارهای مالی دیدگاه های گوناگون مطرح است بدین معنا که عده ای معتقدند از این پس رشد شاخص ها منطقی نیست زیرا وضعیت شاخص های اقتصادی در جهان نسبت به قبل تغییر کرده و بر ریسک هایی که رونق اقتصادی جهان را تهدید می کند افزوده شده است.

در مقابل برخی تحلیلگران می گویند به علل مختلف رونق بازارهای مالی می تواند برای مدتی دیگر ادامه پیدا کند. وضعیت بازارهای مالی انعکاسی از سیاست های اقتصادی و تجاری دولت ها و بانک های مرکزی در اقتصادهای بزرگ است و برای پیش بینی شرایط این بازارها باید به این عوامل توجه خاص داشت البته اخیراً عوامل منفی پدید آمده که می تواند از رونق بازارها بکاهد. در ادامه به دیدگاه تحلیلگرانی که نسبت به آینده خوشبین هستند اشاره می کنیم. آنها پنج موضوع را که اثبات می کند افق بازارها مثبت است بیان کرده اند.

مورد نخست، قیمت سهام است. از لحاظ تاریخی سهام اکنون گران به نظر می رسد اما بر مبنای نسبت قیمت به بازده می‌توان گفت قیمت سهام نسبتاً پایین است. در سال جاری میلادی بازده شرکت ها ۲۶ درصد افزایش یافته درحالیکه شاخص استاندارد اند پورز تنها ۶ درصد رشد کرده است. به نظر می‌رسد برخی سرمایه‌گذاران درباره به آینده نگران هستند در نتیجه شاخص یاد شده به اندازه کافی و طبیعی رشد نکرده است.

مورد دوم وضعیت شاخص های اقتصادی است. از دید این گروه از تحلیلگران، شرایط اقتصادی بسیار مطلوب است و برای مدتی دیگر این وضعیت ادامه پیدا خواهد کرد. برای مثال نرخ رشد اقتصادی آمریکا در سه ماهه دوم سال جاری میلادی بالای ۴ درصد بوده و حتی اگر در فصول آینده این نرخ کاهش یابد در مقایسه با اقتصادهای توسعه یافته دیگر بسیار بالاتر باقی خواهد ماند. وضعیت بازار کار، رشد سطح دستمزدها، خرده‌فروشی و اعتماد مصرف کنندگان و شرکت ها همگی امیدبخش است. احتمال ضعف در برخی از این شاخص ها وجود دارد اما هراس صحیح نیست و اگر نگرانی ها کمتر شود شاخص‌ها رشد بیشتری خواهند داشت.

سومین مورد میزان نقدینگی است. میزان نقدینگی در اقتصاد یعنی پولی که قابل استقراض، هزینه کردن و سرمایه گذاری است افزایش یافته است. کاهش نقدینگی یک نشانه از مشکلات آینده در بازارهای مالی محسوب می‌شود اما شاهد رشد آن هستیم و برنامه‌های حمایتی مالی از جمله کاهش مالیات‌ها سبب شده وضعیت نقدینگی مثبت باقی بماند. برخی سرمایه گذاران و تحلیلگران نگران وضعیت کلی اقتصاد در سال آینده هستند. همانطور که بیان شد احتمال کاهش نرخ رشد و افزایش کسری بودجه دولت وجود دارد اما فعلاً شرایط برای رشد بیشتر شاخص های مالی فراهم است.

چهارمین عامل جو روانی حاکم بر بازار هاست. در حال حاضر دیدگاه سرمایه‌گذاران و شرکت ها درباره آینده مثبت است و نمی توان گفت این دیدگاه غیر منطقی است و بازار دچار حباب شده است. البته معمولاً در چرخه های تجاری، خوشبینی کامل قبل از نگرانی و افت شاخص ها رخ می دهد. احتمال تغییر جو روانی بازار وجود دارد اما ابتدا باید داده های اقتصادی، دلایل کافی برای این تغییر ارائه کنند. برخی ضعف ها در شاخص های اقتصادی مشاهده شده اما این ضعف‌ها طبیعی است و باید دید آیا روند کاهش ادامه پیدا خواهد کرد یا نه.

پنجمین مورد سرعت رشد شاخص هاست. به رغم ریسک های ژئوپلیتیک از جمله تنش های آمریکا و ترکیه، افزایش نرخ های بهره و تنش های تجاری، سرعت رشد شاخص ها به سرمایه گذاران اطمینان می دهد که این روند ادامه پیدا خواهد کرد.

آنچه بیان شد ۵ دلیل برای خوشبین بودن به افق بازار مالی است اما به نظر می‌رسد این گروه از تحلیلگران ریسک ها را کوچکتر از حد واقعی تلقی کرده‌اند. همه می‌دانند که تنش های تجاری از این پس تاثیرات فراگیرتر بر اقتصادهای بزرگ خواهد داشت و نیز افزایش نرخ های بهره در آمریکا از نرخ رشد اقتصاد می‌کاهد. همچنین بحران ارزی در اقتصادهای نوظهور حداقل تا سال آینده میلادی ادامه پیدا خواهد کرد. درباره افزایش نوسان در شاخص های مالی و تداوم فشار بر قیمت مواد خام بین تحلیلگران اتفاق نظر وجود دارد.

در زیر نمودارت تغییرات شاخص متوسط صنعتی داوجونز در بورس آمریکا در شش ماه اخیر نشان داده شده است: