در روزهای اخیر قیمت سنگ آهن با عیار ۶٢ درصد به ٧٠ دلار در هر تن افزایش یافته و این درحالیستکه پیش بینی های منفی درباره بازار این ماده خام مطرح شده بود. اکنون این سوال مطرح است که ..

بورس۲۴ : در سه ماه اخیر قیمت سنگ آهن با عیار 62 درصد در محدوده ۶۴ دلار در هر تن نوسان کرده بود اما در روزهای گذشته همزمان با افزایش قیمت فولاد، قیمت این ماده خام به سمت ۷۰ دلار حرکت کرده است البته در ماه مارس قیمت این ماده خام مورد استفاده در تولید فولاد ۷۸ دلار بود و قیمت‌ها اکنون تا رسیدن به این رقم فاصله قابل ملاحظه دارند.

در ماه های گذشته نهادهای سرمایه گذاری از جمله چند بانک بین المللی پیش بینی کرده بودند قیمت سنگ آهن تا پایان سال به تدریج کاهش می‌یابد و به زیر ۶۰ دلار کاهش خواهد یافت. از دید آنها، افزایش عرضه از سوی استرالیا و برزیل و کاهش نرخ رشد اقتصادی چین که بزرگ ترین مصرف‌کننده سنگ آهن است سبب ضعف بازار می شود اما به نظر می رسد شرایط آنگونه که تصور می شد بد نیست. حال این سوال مطرح است که چه تغییراتی در عوامل موثر بر قیمت ها ایجاد شده است؟

واقعیت این است که برنامه های دولت چین برای مبارزه با آلودگی هوا سبب شده تعداد زیادی از مراکز آلوده کننده تولید فولاد تعطیل شوند و کارخانه های فولاد سازی به سمت استفاده از سنگ آهن با عیار بالا حرکت کنند. منظور از سنگ آهن با عیار بالا، سنگ آهن با عیار حداقل ۶۲ درصد است. شرکت‌های بی اچ پی بیلیتون، ریوتینتو و ویل اس ای از این نوع سنگ آهن تولید می کنند. البته شرکت فورتسکیو که جزء ۴ شرکت بزرگ تولیدکننده سنگ آهن در جهان است سنگ آهن با عیار ۵۸ درصد تولید می کند. این شرکت اخیرا تلاش هایی برای بالا بردن عیار سنگ آهن تولیدی خود انجام داده است.

سنگ آهن با عیار بالا هنگام استفاده در تولید فولاد آلودگی کمتری ایجاد می کند و تحلیل گران معتقدند برای مدتی طولانی تقاضا برای این نوع سنگ آهن بالا باقی خواهد ماند. با آنکه قیمت مس در هفته های اخیر به سرعت کاهش یافته اما قیمت سنگ آهن در برابر فشارهای حاصل از نگرانی درباره کاهش نرخ رشد اقتصادی چین مقاومت کرده و حتی افزایش یافته است.

وضعیت تولید فولاد در چین تاثیری بزرگ بر قیمت سنگ آهن دارد. آمارها نشان می دهد به طور متوسط هر ماه در این کشور ۸۰ میلیون تن فولاد تولید می شود که رقمی بی‌سابقه است. از سوی دیگر پیش بینی شده عرضه سنگ آهن از سوی استرالیا و برزیل رشد کندتری خواهند داشت. میزان سنگ آهن وارداتی به چین در نیمه نخست سال جاری میلادی با 1.6 درصد کاهش به ۵۳۰ میلیون تن رسیده است. میزان رشد تولید سنگ آهن در استرالیا امسال تنها ۱۶ میلیون تن است و پروژه های توسعه ظرفیت تولید این ماده خام که از سوی شرکت های بزرگ در حال اجراست به زودی به بهره برداری نخواهد رسید.

بنا به اعلام موسسه رتبه سنجی فیچ، چین در ماه های اخیر ۲۶۰ میلیون تن از ظرفیت تولید فولاد خود کاسته در نتیجه ضریب بهره برداری در کارخانه هایی که به فعالیت خود ادامه می دهند از ۷۰ تا ۷۵ درصد به ۸۵ درصد افزایش یافته است و همزمان بر قیمت فولاد افزوده شده است. قیمت میلگرد به بالاترین میزان از ۶ سال پیش رسیده است و انتظار می رود این رشد برای مدتی دیگر ادامه یابد.

از سوی دیگر دولت چین دستور کاهش تولید فولاد در شهرهای شمالی و شمال شرقی این کشور در فصول سرد سال را صادر کرده و به همین دلیل تولیدکنندگان فولاد هم اکنون از فرصت استفاده کرده و بر تولید خود افزوده اند تا برای چند ماه آینده میزان کافی ذخیره فولاد وجود داشته باشد.

نکته مهم دیگر این است که تولید سنگ آهن در چین از حدود ۴۰۰ میلیون تن در چند سال پیش به ۲۴۰ میلیون تن کاهش یافته است. توقف تولید در معادن ناامن و تعطیلی معادن سنگ آهن با عیار پایین که دیگر مشتری ندارد دو دلیل کاهش تولید است.

بدین ترتیب مجموعه ای از عوامل به رشد قیمت سنگ آهن و فولاد منجر شده است و انتظار می رود این عوامل پایا باشند: کاهش عرضه سنگ آهن از سوی شرکت های بزرگ، افزایش تولید فولاد در چین، کاهش تولید سنگ آهن در این کشور و نیز سیاست های حمایتی دولت چین برای تحقق نرخ هدف برای رشد اقتصاد برخی از عوامل رونق کنونی در بازار سنگ آهن هستند.

آماریی که اخیراً از وضعیت شاخص های مهم اقتصادی چین منتشر شده نشان می دهد تنش های تجاری بین این کشور و آمریکا بر فعالیت های اقتصادی تاثیر منفی داشته اما میزان این تاثیر فعلاً زیاد نیست. البته اگر تنش ها شدت یابد وضعیت تغییر خواهد کرد. نکته دیگر اینکه دولت چین با هدف کاهش تاثیر تنش های یاد شده در حال اجرای سیاست های حمایتی جدید است و این به معنای رشد مصرف فولاد و سنگ آهن است.

در زیر نمودار تغییرات قیمت هر تن سنگ آهن در یک سال اخیر نشان داده شده است: