در قسمت سوم گاه شمار ۵٠ سالگی بورس به این نقطه رسیدیم که پس از طرح اولیه ایجاد بورس که در سال ١٣١۵ جرقه های آن در ایران خورد در سال ١٣٣٧ مقدمات لازم برای تاسیس بورس و شرایط اولیه آن فراهم شد اما پس از طرح مساله در حضور شاه ایران و آغاز اقدامات ثبتی به دلیل خارجی بودن کلمه «بورس» و نبود مقررات ، شرایط قانونی برای تاسیس بورس و ثبت نام آن با اشکال قانونی مواجه شد و اما ادامه ماجرا...

بورس۲۴ : در قسمت سوم گاه شمار 50 سالگی بورس به این نقطه رسیدیم که پس از طرح اولیه ایجاد بورس که در سال 1315 جرقه های آن در ایران خورد در سال 1337 مقدمات لازم برای تاسیس بورس و شرایط اولیه آن فراهم شد اما پس از طرح مساله در حضور شاه ایران و آغاز اقدامات ثبتی به دلیل خارجی بودن کلمه «بورس» و نبود مقررات ، شرایط قانونی برای تاسیس بورس و ثبت نام آن با اشکال قانونی مواجه شد و اما ادامه ماجرا...

گرچه نراقی رئیس اداره ثبت شرکت ها با ثبت شرکتی به نام و با هدف عملیات کمیسیونری و دلالی از سوی متقاضیان تاسیس بورس موافق بود، اما ثبت شرکتی به نام «بورس» با توجه به مقررات از نظر وی فاقد مجوز قانونی بود. به نظر می رسید که برای حل این مشکل یک راه وجود داشت و آن این بود که شورای عالی اقتصاد پس از اتمام مطالعات خود مقررات ، شرایط خاصی را برای تاسیس بورس در نظر می گیرد و وزارت دادگستری بر اساس این مقررات لایحه ای را به مجلس ارائه کند.

نمایندگان گروه موسسین بورس ایران روز 27آبان سال 1337 در مرکز راهنمایی صنایع و معادن حضور یافتند تا اقدامات صورت گرفته برای ثبت شرکت بورس را مورد بررسی قرار دهند و اساسنامه تنظیم شده را به اطلاع اعضای کمیسیون برسانند.در این جلسه با اشاره به احتمال اختصاص بخشی برای بورس با لحاظ وظایف در قانون جدید تجارت که در آن قسمتی برای بورس و وظایف آن در نظر گرفته شده بود سبب شد تا موسسین موضوع ثبت شرکت را به پس از تصویب این قانون موکول کنند.

پس از مشکلات ایجاد شده بر سر راه بورس اوایل دی ماه سال 1337 جمعی از موسسین بورس در کاخ نخست وزیری با حسنعلی منصور معاون اقتصادی نخست وزیر ملاقات کرده و پیرامون مساله تاسیس بورس در ایران که با چالش های قانونی مواجه شده بود ، گفت و گو کردند. تدوین قانون برای تاسیس بورس منوط به تشخیص شورای عالی اقتصاد در مورد لزوم تاسیس بورس در ایران بود و موسسین امیدوار بودند قوانین مربوط همزمان با تاسیس بورس ایران تهیه شود.

اساسنامه بورس ایران پس از انجام مذاکرات مشروح در جلسه ای که در اول آذر سال 1337 در محل اتحادیه صنف دلالان تشکیل شد و به تصویب نمایندگان موسسین بورس رسید.

اگر چه موسسین می دانستند که تاسیس بورس در آن شرایط و تا قبل از تصویب قوانین و مقررات مربوطه نشدنی است اما امیدوار بودند این موسسه بتواند فعالیت رسمی خود را شروع کند.

در این راستا مرکز راهنمایی صنایع و معادن تمامی مطالعاتی را که در زمینه تاسیس بورس در ایران انجام داده بود جهت بررسی به شورای عالی اقتصاد ارسال کرد.این مطالعات شامل قوانین و مقررات بورس های بزرگ دنیا، اساسنامه و آیین نامه آن ها و همچنین قوانین و مقررات لازم برای تاسیس بورس در ایران بود و قرار شد تمام مطالعات و اقدامات مربوط به تاسیس بورس در ایران در نخست وزیری متمرکز شود و کمیسیونی متشکل از کارشناسان و مطلعین امور بورس در دبیرخانه شواری عالی اقتصاد، مسئول انجام مطالعات و اقدامات تکمیلی در این زمینه شدند.

ادامه دارد...

برگرفته از کتاب تاریخ بازار سرمایه ایران ؛ نوشته علی سعیدی و شادروان شهلا کشاورز نژاد